Pomysły na zabawy sensoryczne dla małych dzieci

dziecko, mowa, pomysły, ruch, stymulacja

Zabawy sensoryczne rozwijają u dziecka wrażliwość wzrokową, słuchową, dotykową, smakową
i węchową. Namacalne „doświadczenia” domowe pomogą dziecku poznać otaczający go świat
i zjawiska z nim związane.

Dziecko potrzebuje doświadczeń!

Zobacz jakie to proste. Jako rodzic nie potrzebujesz specjalistycznego sprzętu w domu, by móc zaproponować swojemu dziecku sensoryczne aktywności….

Woda  – pobudza zmysł dotyku, rozwija motorykę małą

Nalej do dużej miski ciepłą wodę, wrzuć orzechy i kasztany.

Poproś dziecko, by wyciągnęło z wody wszystkie przedmioty .

To wspaniała zabawa !

Piasek  – pobudza zmysł dotyku i wzroku, rozwija motorykę małą

Wsyp do dużego pojemnika piasek i ukryj w nim „skarby” – małe przedmioty.

Poproś dziecko, by odnalazło wszystkie „skarby” .

Kolejnym razem możesz  zasłonić dziecku oczy, by szukało przedmiotów z zamkniętymi oczami i odgadło, co to za przedmioty.

Kisiel – pobudza zmysł dotyku, węchu i wzroku

Ugotuj kisiel truskawkowy, przelej do miski, schłodź go i wrzuć do tej samej miski ziarna  – grochu, fasoli, ryżu.

Poproś dziecko, by wyciągnęło z miski wszystkie ziarenka .

Malowanie rękoma/stopami  – rozwija motorykę dużą i małą, pobudza zmysł dotyku i wzroku

Przygotuj dużą kartkę szarego papieru . Zanurz dziecku stopy w farbie, pokaż jak może chodzić po kartce, malując różne wzory rękoma i nogami, zanurzając całe stopy i ręce w kolorowej farbie.

Ścieżka sensoryczna – pobudza zmysł dotyku,  doskonali kontrolę nad własnym ciałem, rozwija wyobraźnię

Przygotuj dla dziecka tor z :

-woreczków z grochem i ciecierzycą

-poduszek,

– kasztanów,

– gumowej podkładki do wanny,

– szyszek,

– miękkiego dywanika,

– wycieraczki.

Zadaniem dziecka będzie przejście torem  ułożonym z tych przedmiotów.

Możesz dowolnie zmieniać  i modyfikować faktury

Co słyszysz? – rozwija umiejętność rozpoznawania dźwięków, rozwija wyobraźnię, pobudza zmysł słuchu

Poproś dziecko, by zamknęło oczy i postarało się odgadnąć dźwięki, które słyszy:

– potrząśnij monetami

-zgnieć gazetę

– przerwij kartkę

– klaśnij w dłonie

-zagraj na jakimś instrumencie, który dziecko zna

– podskocz

-tupnij nogami

Kostka dotykowa – rozwija myślenie, wyobraźnię, pobudza zmysł dotyku

Na klocki ponaklejaj z dzieckiem materiały o różnej fakturze :

– guziki

– gładki materiał

– folię bąbelkową

–  wstążki

-styropian

– papier ścierny

-gąbkę.

Wrzuć przygotowane klocki do dużego worka i poproś dziecko, by włożyło do niego rękę  i jedynie – za pomocą dotyku, spróbowało zgadnąć, czego dotyka.

Co to za zapach? – rozwija koncentrację, uczy rozróżniania, pobudza zmysł węchu

Do kilku małych pojemników wrzuć/wlej :

– ziele angielskie

– goździki

-cynamon

-cytrynę

– wanilię

– olejek lawendowy

– olejek różany.

Podaj dziecku do powąchania każdy ze słoiczków i poproś o  opis każdego z nich.

Masażyk dziecięcy – pobudza zmysł dotyku, wzroku, słuchu, rozwija koncentrację  i wyobraźnię

Idzie pani: tup, tup, tup,
[Dziecko zwrócone do nas plecami. Na przemian z wyczuciem stukamy w jego plecy opuszkami palców wskazujących]
dziadek z laską: stuk, stuk, stuk,
[delikatnie stukamy zgiętym palcem]
skacze dziecko: hop, hop, hop,
[naśladujemy dłonią skoki, na przemian opierając ją na przegubie i na palcach]
żaba robi długi skok.
[z wyczuciem klepiemy dwie odległe części ciała dziecka np. stopy i głowę]
Wieje wietrzyk: fiu, fiu, fiu,
[dmuchamy w jedno i w drugie ucho dziecka]
kropi deszczyk: puk, puk, puk,
[delikatnie stukamy w jego plecy wszystkimi palcami]
deszcz ze śniegiem: chlup, chlup, chlup,
[Klepiemy dziecko po plecach dłońmi złożonymi w „miseczki”]
a grad w szyby łup, łup, łup.
[lekko stukamy dłońmi zwiniętymi w pięści]
Świeci słonko, [gładzimy wewnętrzną stroną dłoni ruchem kolistym]
wieje wietrzyk, [Dmuchamy we włosy dziecka]
pada deszczyk. [z wyczuciem stukamy opuszkami palców w plecy dziecka]
Czujesz dreszczyk? [leciutko szczypiemy dziecko w kark].

Malowanie na folii   – pobudza zmysł dotyku i wzroku, rozwija motorykę dużą  i małą, rozwija wyobraźnię

I wersja

Rozłóż dużą folię malarską na balkonie/w ogródku/na podłodze.

Pozwól dziecku malować rękoma i stopami  – to na co tylko ma ochotę

II wersja

Rozwieś folię malarską na oknie , daj dziecku farby oraz  pędzelki różnej wielkości – pozwól mu malować wg własnego pomysłu.

Jak stymulować mowę dziecka?

dziecko, mowa, stymulacja

Jednymi z najczęstszych pytań, jakie zadają rodzice małych dzieci to: „Kiedy zacznie mówić?” i „Jak mogę pomóc mojemu dziecku w rozwoju mowy?”. Przedstawiam pomysły na „rozgadanie” każdego malca 🙂

Najważniejsza jest… RELACJA! Pokaż dziecku, że tu i teraz jest najważniejsze. Skieruj swoją całą uwagę na nie, daj mu czas na nawiązanie interakcji. Przytulaj i całuj – ono tego potrzebuje, bowiem dotyk jest jedną z najważniejszych potrzeb człowieka.

  • „ Kąpiel słowna ” – głośno opisuj czynności codzienne podczas ich wykonywania – mów o tym, co dziecko obserwuje, robi, przeżywa i w czym bierze udział, nie używaj zdrobnień, dbaj o odpowiednią intonację i modulacje głosu, wypowiadaj zdania proste i zrozumiałe dla dziecka
  • Wspólnie czytajcie książki, wskazujcie palcem konkretne przedmioty i opisuj ilustracje na obrazkach
  • Inicjuj dialog, prowadź rozmowę i ucz jej podtrzymywania. Przyjmuj z dzieckiem różne role podczas zabawy, w dialogach, wykorzystaj naturalne sytuacje i zdarzenia z życia dziecka do nawiązywania interakcji i tworzenia wypowiedzi
  • Śpiewaj! Słuchaj z dzieckiem piosenek i audiobooków dla dzieci – ucz rymowanek, pokazuj zabawy paluszkowe, zastosuj zabawy z pokazywaniem części ciała i nieocenione zabawy pacynkami
  • Obserwuj i podążaj za dzieckiem, bądź dobrym słuchaczem, powtarzaj po dziecku tą samą treść
    w poprawionej formie
  • Zachęcaj dziecko do naśladowania odgłosów otoczenia, „mowy” zwierząt, pojazdów
  • Wprowadź ćwiczenia narządów mowy w formie zabawy :

Ćwiczenia języka :

  • pokazywanie języka jak porusza się wąż? (długi, cienki, ruchliwy język, wysuwający się na wszystkie strony)
  • pokazywanie jak: kot pije mleko, miś oblizuje się po zjedzeniu miodu
  • wypychanie policzków czubkiem języka, raz z jednej, raz z drugiej strony
  • dotykanie czubkiem języka nosa i brody, język dotyka wargi górnej, dolnej, kącików ust
  • jedziemy jak „konik”- czubek języka uderza o podniebienie i  z kląśnięciem opada na dół
  • huśtawka – przy otwartej buzi podnosić i opuszczać czubek języka, nie może on wysuwać się przed zęby
  • glonojad – przyssać czubek języka do podniebienia tuż za zębami – przy otwartej buzi
  • przykleić do wałka dziąsłowego kawałeczek opłatka lub chrupka, odklejać czubkiem języka przy otwartej buzi
  • oblizywanie łyżeczki z resztką kremu, miodu marmolady
  • zlizywanie z talerzyka oranżadki w proszku, miodu
  • cmokanie
  • robienie z buzi wielkiego balona, a następnie wypuszczanie z niego powietrza           

Pokaż dziecku ćwiczenia oddechowe :

  • puszczanie baniek mydlanych
  • dmuchanie na wiatraczek, watę, piórko
  • wąchanie kwiatków
  • zabawy z rurką lub słomką i wodą – dmuchamy w słomkę, wywołując w wodzie
  • naśladowanie śmiechu różnych osób: – śmiech pani: ha –ha –ha… – śmiech pana: ho –ho –ho… – śmiech dziecka: hi –hi –hi… – śmiech staruszka: he –he    

  8.  Pozwalaj dziecku na osłuchanie się z poprawnym brzmieniem głosek  przez wykorzystanie w tym celu: książeczek, obrazków, opowiadań, gier    

   9. Animuj kontakty rówieśnicze! Na placach zabaw również ! 🙂

   10.  Naucz mówienia o swoich uczuciach, określaj swoje stany emocjonalne
i swojego dziecka  (np. radość, smutek, strach, złość, zdziwienie, duma). Wyrażaj uczucia mimiką twarzy.

Eliot, L. (2010). Co tam się dzieje? Jak rozwija się mózg i umysł w pierwszych pięciu latach życia. (A. Jankowski, Tłum.)

Cieszyńska Jagoda, Korendo Marta (2007) Wczesna interwencja terapeutyczna.

Ruch to życie!

dziecko, pomysły, ruch

 Ruch to jeden z bardzo istotnych elementów życia. Jest ogromnie ważny w procesach kształtowania się motoryczności dziecka. Kształtuje napięcie i siłę mięśniową. Dziecko uzyskuje kontrolę nad własnych ciałem. Ruch odgrywa fundamentalną rolę w procesie wczesnego rozwoju umiejętności fizycznych, emocjonalnych, komunikacyjnych a także społecznych dziecka.

Człowiek potrzebuje ruchu dokładnie tak samo jak jedzenia i spania. Razem z ruchem „idzie” rozwój poznawczy i rozwój komunikacji zarówno werbalnej jak i niewerbalnej. To aktywność ruchowa pobudza rozwój organizmu. Od samego początku, już w życiu płodowym dziecko porusza się w łonie matki.

W następnych etapach życia ruch jest formą poznawania świata przez dziecko! Eksploracja otoczenia nie byłaby możliwa bez ruchu. Ruch rozwija samodzielność
i wpływa na kształtowanie osobowości i charakteru małego człowieka.

           Działania, które wszechstronnie stymulują rozwój małego dziecka są to przede wszystkim zabawy ruchowe.To ruch i taniec przyczynia się do stymulacji
i wielozmysłowego poznawania świata przez dziecko. Umożliwia mu poznawanie świata zgodnie z jego potrzebami i zainteresowaniami.

Zabawy ruchowe a także muzyczne kształtują umiejętność działania w różnych sytuacjach, planowania ruchu. Rozwijają predyspozycje psychofizyczne – pamięć, koncentrację, koordynację wzrokowo – ruchową, orientację w schemacie ciała
i przestrzeni. Stymulują przede wszystkim motorykę dużą oraz małą. 

Zabawy z wykorzystaniem różnych rekwizytów – chustek, kół, piłek, woreczków, tuneli pobudzają wyobraźnię, dostarczają nowych doświadczeń w zakresie komunikacji 
i współdziałania w grupie rówieśniczej. Pamiętaj, że aktywności ruchowej sprzyja bardzo przestrzeń – park, boisko, las 🙂

Także zabawy paluszkowe – często zapominane -są bardzo ważne w rozwoju dziecka. Jak wykazują badania ruchy rąk i palców mają wpływ na układ nerwowy, a co za tym idzie na kształtowanie różnych funkcji –
w dużym stopniu także mowy, bowiem wzbogacają słownictwo oraz uczą podstaw komunikowania się — naprzemienności, która jest podstawą dialogu. Zabawy paluszkowe rozwijają sprawność manualną a także orientacje w schemacie własnego ciała, która jest niezwykle ważną umiejętnością, przydatną
w życiu codziennym.

Pamiętaj!

  • Ruch rozwija, stymuluje i pozwala eksplorować otoczenie na wszelkie możliwe sposoby! Ruch to życie!
  • Codziennie dziecko musi mieć dużo okazji do ruchowej aktywności, nie tylko w związku z jego fizycznym usprawnianiem, ale również całościowym rozwojem osobowości dziecka
  • Dziecko musi mieć dużo przestrzeni, którą znajdziesz w parku i na placu zabaw
  • Otoczenie musi zachęcać do zabaw motorycznych – możesz zrobić tor przeszkód dziecku nawet w domu ze starych kartonów i kocyków 🙂
  • Zabawy paluszkowe są prostą formą stymulacji, którą „zabierzesz ze sobą wszędzie” , nie potrzebując specjalnych przygotowań.
  • Przypomnij sobie, w co bawiłeś się jak byłeś mały i daj swojemu dziecku możliwość skorzystania/wypróbowania Twoich doświadczeń z dzieciństwa
  • Pamiętaj o neuronach lustrzanych – dziecko zrobi coś chętniej, jeśli Ty mu to pokażesz i zrobisz to razem z nim 🙂 Na tym opiera się szeroko pojęcie naśladownictwa, czy też uczenie się na podstawie obserwacji.